Investeren in innovatiefcultuur

Een innovatiecultuur stimuleren voor een efficiënte en vooruitstrevende dienstverlening. Met dat doel zet ingenieursbureau Hiensch Engineering steeds vaker AI-tools in. ‘Bij het screenen en verwerken van data nemen die ons veel werk uit handen’, zegt operationeel directeur Ferry Slijkerman. ‘Maar voor strategie, ontwerp en controle blijven menselijke kennis en creativiteit onmisbaar.’

De Verbinding in Almere, ROTO in Deventer en Treehouse in Rotterdam hebben één ding gemeen: het zijn grote, complexe ontwikkelingen waar ingenieursbureau Hiensch Engineering verantwoordelijk is voor de installatietechnische invulling. Het portfolio van het onafhankelijke adviesbureau toont uiteenlopende vastgoedprojecten. Alle gebouwen waarvan de technische installaties aan de EPBD IV-normen moeten voldoen; hotels die willen uitbreiden maar geen ruimte meer hebben op het elektriciteitsnet; nieuwbouw van veel complexe mixed-use ontwikkelingen. De medewerkers van Hiensch hoeven zich voorlopig niet te vervelen.

De komst van ChatGPT in 2023 was voor de driekoppige directie aanleiding om de mogelijkheden van Artificiële Intelligentie te onderzoeken en te concluderen dat het de dienstverlening helpt optimaliseren. ‘AI-tools bieden praktische ondersteuning bij het screenen, analyseren en verwerken van data, maar vereenvoudigt ook het schrijven van software’, zegt Ferry Slijkerman. ‘Dat leidt intern tot efficiëntere werkprocessen en versterkt de innovatiecultuur.’

Filteren en standaardiseren

‘Wij investeren veel in innovatie, maar niet zonder onze medewerkers daar actief bij te betrekken’, benadrukt Slijkerman. ‘Anderhalf jaar geleden startten we een proces waarbij we via workshops met elkaar nadachten over onze huidige dienstverlening en hoe die efficiënter zou kunnen. Onze projectleiders, ontwerpers en tekenaars moesten nadenken over hun dagelijkse bezigheden. Wat doe je zoal, hoeveel tijd kost dat en hoe zou AI je hierbij kunnen helpen? Dat maakte inzichtelijk hoeveel tijd bepaalde taken kosten en waar er dubbele handelingen plaatsvinden. Bijvoorbeeld in het bundelen van de technische uitgangspunten uit Programma’s van Eisen, normeringen en allerlei andere documenten.’

Wij houden ons kennisniveau continu op peil

‘Wij zijn actief in de compleet gebouwde omgeving en werken zowel voor hotels als voor kantoren, grootschalige woningbouw en mixed-use gebouwen. Door vooraf aan te vinken welke functie(s) een gebouw heeft, selecteert een door ons ontwikkelde tool alleen de actuele eisen die van toepassing zijn op dat type gebouw en levert gestandaardiseerde output. Alle overbodige gegevens laat hij weg. Dat scheelt ons enorm veel tijd, wat uiteindelijk de klant ten goede komt.’

Het standaardiseren van onze dienstverlening is niet alleen van belang in onze primaire processen, maar ook in projecten. Dankzij gestandaardiseerde technische concepten kunnen wij zeer efficiënte woningen ontwerpen. Bijvoorbeeld met het collectieve CERA-systeem dat de technische ruimte in gestapelde woningen beperkt, waardoor meer verhuur- of verkoopbare meters overblijven. Er zijn al meer dan twaalfduizend woningen voorzien van dit systeem. We passen dit ook toe in het spraakmakende project De Verbinding in het centrum van Almere, waar ruim duizend voornamelijk sociale huurwoningen worden gerealiseerd. Dat kan dus: nieuw, betaalbaar, duurzaam en 85 procent in het betaalbare segment. Innovatieve techniek draagt bij aan de financiele haalbaarheid van projecten.

Scherp blijven

De AI-adoptie onder de medewerkers van Hiensch Engineering is groot en volgens Slijkerman te danken aan de manier waarop zij meedenken over de mogelijke toepassingen. ‘Enthousiasme groeit als je de toegevoegde waarde belicht en het praktisch kan maken. De digitale notulist is daar een goed voorbeeld van. Notuleren bij overleg en vergaderingen is niet het leukste werk, maar wel noodzakelijk. Die taak neemt onze AI-notulist op zich, zodat wij ons kunnen concentreren op het overleg zelf. Een verslag inclusief actiepunten staat meteen na de vergadering klaar; we moeten hooguit de namen even checken.’

Checken blijft nodig bij alles wat AI uitvoert. ‘Op AI kun je niet terugvallen’, benadrukt Slijkerman. ‘Het draagt geen verantwoordelijkheid, dus voor fouten kun je het niet aansprakelijk stellen. Daarom moeten we scherp blijven. De tools die wij gebruiken, zijn puur ter ondersteuning. Om uit honderden pagina’s normeringen snel de benodigde paragraaf te vinden, bijvoorbeeld.’

Een technische installatie laten ontwerpen door AI is voorlopig niet aan de orde. ‘We hebben AI wel eens een poging laten doen. Leuk om te zien wat hij ervan maakt, maar het volstaat absoluut niet.’ Zou een niet-deskundige de manco’s uit zo’n AI-ontwerp ook herkennen? ‘Dat is de vraag en onderstreept juist het belang van onze kennis. Wij ontwerpen, controleren en bewaken alle processen en houden ons kennisniveau continu op peil. We volgen de ontwikkelingen op het gebied van AI op de voet en gebruiken tools om vooruitstrevend te blijven. Maar voor alle projecten geldt dat de strategie en controle mensenwerk blijft.’

De Verbinding te Almere. Architect: Arons en Gelauff

Gebouwen moeten minder afhankelijk worden van het elektriciteitsnet

Smart grid

‘Het haalbaar maken van projecten’, noemt Slijkerman de grootste uitdaging waar de technisch denkers bij Hiensch Engineering voor staan. Daarbij vormt netcongestie een grote onzekere factor. Reden om steeds vaker te zoeken naar alternatieve mogelijkheden voor de stroomvoorziening. ‘Gebouwen moeten minder afhankelijk worden van het elektriciteitsnet. Wij zien veel potentie in energieopslag en -management. Zowel thermisch, in waterbuffers, als elektrisch, in accu’s. Er komen steeds meer energiehubs. Daarvandaan wordt de stroom verdeeld over verschillende gebruikers: kantoren, winkels, restaurants, parkeergarages en energiecentrales. Die hebben wisselende stroombehoeften en AI-tools kunnen helpen met het vraaggestuurd leveren van stroom, gebaseerd op de gemeten energiebehoefte. Elektrische auto’s laden bijvoorbeeld minder snel op tijdens de lunch als het restaurant meer stroom nodig heeft. Dit managen van energiestromen maakt vastgoed toekomstbestendig en duurzaam. In de toekomst helpt AI ons om al in de ontwerpfase van gebouwen de energieopwekking te baseren op realistische simulaties.’

Praktische oplossingen

De gestegen bouwkosten en het wisselende overheidsbeleid zet de haalbaarheid van projecten onder druk. ‘Het is voor onze opdrachtgevers ingewikkeld om een langetermijnvisie te ontwikkelen’, ziet Slijkerman. ‘Daar kunnen wij weinig aan veranderen. Maar als het gaat om klimaatdoelstellingen, verduurzaming en het overvolle stroomnet denken wij actief mee en komen met praktische oplossingen. Onze medewerkers genieten ervan om uit te zoeken: hoe kan iets wél? Zoals bij een hotel dat met honderd kamers wil uitbreiden, maar daarvoor geen ruimte krijgt op het elektriciteitsnet. Dankzij de creatieve inzet van onze mensen is het toch gelukt! In deze complexe tijd ligt de oplossing voor allerlei vraagstukken vaak in techniek. Juist daar ligt onze expertise. Dankzij onze vooruitstrevende, innovatieve instelling kunnen we van grote waarde zijn voor onze klanten.’

Het managen van energiestromen maakt vastgoed toekomstbestendig

FERRY SLIJKERMAN

Operationeel Directeur

WIL BEREIKEN:
Continuïteit blijven waarborgen

OVER TIEN JAAR:
Onafhankelijk en vooruitstrevend adviesbureau met een team van innovatieve vakspecialisten

HET KANTOORMOMENT VAN DE DAG:
Het koffiemoment om 08:30 uur waarbij wij samen komen om sociaal bij te praten en uiteraard over projecten gesproken wordt

LEUKSTE COLLEGA:
Ik heb geen leukste collega, ik geniet van alle leuke collega’s om me heen

BUITEN DE DEUR NAAR:
Teambuildingactiviteiten en bedrijfsuitjes om samen onze successen te vieren

DE STAND VAN HET LAND:
Hopende op een snelle formatie waarbij echt (samen) gewerkt gaat worden om de problematieken aan te pakken

AANVAARDEN:
Kleine stapjes resulteren in grote stappen

WEGGEVEN:
Vertrouwen aan collega’s

VRIJE TIJD:
Genieten van- en met mijn gezin

DE BELANGRIJKSTE ECONOMISCHE ONTWIKKELING:
De toenemende complexiteit van techniek en vereiste energierapportages zorgen voor nog meer kansen

DE BELANGRIJKSTE GEOPOLITIEKE ONTWIKKELING:
De energieonzekerheid zorgt voor toenemende vraag naar integrale, toekomstbestendige gebouwconcepten. Dit versterkt onze positie als technisch adviseur in energietransitie projecten en stimuleert samenwerking binnen ketens

UITKIJKEN NAAR:
De jaarlijkse analyse naar aanleiding van alle voortgangsgesprekken; zijn we samen weer een stapje beter geworden? Waar liggen onze verbeterpunten?

ZORGEN OVER:
De toenemende regeldruk die de broodnodige woningbouw belemmeren

NIET VERGETEN:
Dat persoonlijke samenwerking en technische inhoud de kern vormen van goed advies. Digitalisering mag niet leiden tot afstand, maar moet de verbinding versterken

BESTE ZET:
Samen met collega’s brainstormen hoe iets beter of efficiënter kan

ONMISBAAR:
Al onze collega’s die zich iedere dag weer inzetten

VERANDEREN:
De werkprocessen verder standaardiseren, met meer aandacht voor kennismanagement en datakoppeling tussen disciplines

DURVEN:
Loslaten, vallen en opstaan

GOEDE VOORNEMENS:
Blijven investeren in opleiding, kennis en samenwerking dat zorgt voor continuïteit

WELK CIJFER GEEF JE 2025:
8,5

DE BELANGRIJKSTE LES WAS:
Sommige mensen het voordeel van de twijfel en een kans geven

MOOISTE MOMENT:
Jaarlijks Hiensch-familieweekend

BESTE ZAKELIJKE BIJEENKOMST:
Niet echt een specifieke, wel altijd waardevol om te netwerken op de PROVADA

GROOTSTE IRRITATIE:
Dat vergunningstrajecten vaak langer duren dan het bouwen

WAT IS JE PLAN VOOR 2026:
Meer investeren in innovatiecultuur en kennis

WAT GA JE ANDERS DOEN DAN IN 2025:
Nog meer ruimte creëren om te luisteren naar onze mensen en ze meer betrekken bij onze visie

WAAR ZIE JE HET MEEST TEGENOP:
Niets, ik kijk uit naar wederom een mooi jaar waarin wij onze technische expertises kunnen blijven vertalen in spraakmakende projecten

WAT IS JE GROOTSTE UITDAGING:
Het optimaal plannen en verdelen van de werkdruk over onze uiteenlopende projecten, zodat kwaliteit, continuïteit en betrokkenheid gewaarborgd blijven