Tekst: Erik Wiegerinck
Prefab-badkamerspecialist Portisa geeft de woningbouw vaart met Pulse, haar nieuwste prefab concept. Dit ‘motorblok’ brengt alle techniek samen in één slimme module: warmtepomp, meterkast, keuken, badkamer, toilet én bouwkundige constructie. ‘Pulse maakt de bouw sneller, duurzamer en goedkoper’, spreekt directeur-eigenaar Frederike Cernoia met gepaste trots.
Techniek vormt het hart van elke woning. ‘Maar als dat hart uit losse onderdelen bestaat, ontstaan ruis, faalkosten en vertraging’, legt Frederike Cernoia bedrijvig uit. Portisa komt met een oplossing die tot zo’n 20 procent kostenbesparing kan opleveren ten opzichte van de traditionele werkwijze. ‘Pulse is prefab 2.0! En het prefab concept voor de toekomst.’
Pulse is Prefab 2.0. En het prefabconcept voor de toekomst.
Pulse is het prefab systeem waarin alle technische ruimtes, van badkamer en toilet tot meterkast en waterpomp samenkomen in één slimme module, stelt zij enthousiast tijdens haar rondleiding door de fabriek in Schelluinen, bij Gorinchem. Alles wordt hier ontworpen, afgemonteerd op een constructieve vloer en getest, onder perfecte omstandigheden en in nauwe samenwerking met adviseurs en monteurs.
Het innovatieve systeem is zowel geschikt voor appartementen als grondgebonden woningen, zo blijkt. ‘Enige restrictie is dat er sprake moet zijn van een zekere repetitie’, voegt Frederike toe. Voor een unieke woning is Pulse minder geschikt, vanwege de insteltijd van de machines, maar het is zeer aantrekkelijk voor series vanaf twintig stuks.’
En zelfs nog kleinere series, zo blijkt. Portisa heeft een pilotproject in het Zeeuwse plaatsje Nieuw-Namen, bij Hulst, waar vier grondgebonden woningen voorzien worden van een Pulse-systeem zonder constructieve vloer. ‘Alle onderdelen worden in één keer op de bouw afgeleverd en daar geïnstalleerd. Op deze kleine schaal en zonder dragende vloer is Pulse nóg goedkoper dan de traditionele bouw,’ becijfert zij.
Pulse werd in oktober geïntroduceerd op de driedaagse Prefab beurs in de Brabanthallen te Den Bosch. Aan de lancering ging een jaar voorbereiding vooraf. Frederike benadrukt dat bij de opdrachtgever en architect vrijheid blijft om de uitstralingen en indelingen van de overige woning vorm te geven. ‘We kunnen de techniek standaardiseren zonder veel in te leveren op de ontwerpvrijheid anders dan bij volledig modulaire bouw.’
De lancering was een van haar mooiste momenten van het afgelopen jaar. ‘Pulse is echt de vervulling van een droom.’ Maar daarmee komt ze meteen aan de belangrijkste uitdaging van het komend jaar: hoe de verdere groei in goede banen te leiden? ‘We overwegen al om in twee ploegen te gaan werken, maar hebben waarschijnlijk ook meer ruimte nodig om de productie uit te breiden.’
Wat het concept ook bijzonder maakt is dat de opdrachtgever vrij is om uit de menukaart te kiezen hoever hij wil gaan met de prefabricage. ‘Er kan gekozen worden voor het totale plaatje. Maar ook als een project bijvoorbeeld al in een vergevorderd stadium is om te kiezen voor losse technische ruimte voorzien van installaties en losse badkamers, toiletten of meterkasten.’
Portisa heeft wel voorkeur om vóór in het traject samen met een opdrachtgever, een architect en constructeur aan de tekentafel te zitten om de ontwerplijnen op elkaar af te stemmen. ‘Zo voorkomen we onnodige ontwerpwijzigingen’, legt de directeur uit. ‘ Dat past zeer goed bij het ‘Portisa ontzorgt gevoel. En efficiënt samenwerken om de woningbouw een boost te geven.’
Door alle techniek aan Pulse uit te besteden, profiteren opdrachtgevers zoals aannemers en projectontwikkelaars van maximale efficiency, volledig designmaatwerk en constante kwaliteit’, vertelt zij gedreven. ‘Zo wordt Pulse het fundament voor moderne prefab projectbouw voorspelbaar, betrouwbaar en klaar voor elk project.
We hebben hier alle disciplines onder één dak
Portisa Nederland is in 2010 opgericht door Frederike en haar echtgenoot Raffaele, Aanvankelijk fungeerde deze zelfstandige onderneming als een agentschap voor Portisa. Dat Italiaanse bedrijf was een jaar eerder overgenomen door haar schoonouders. Drie jaar later werd ook de assemblage in Nederland ter hand genomen. Haar man is zijdelings betrokken bij Portisa. Hij heeft de leiding van familiebedrijf Het Anker, dat al ruim honderd jaar scheepsramen en patrijspoorten produceert.
Portisa maakte deuren voor bouw, met name voor scholen en ziekenhuizen. Daarnaast had dit Italiaanse bedrijf al voor de overname een prefab badkamer concept ontwikkeld. De eerste grote klus van Portisa Nederland betrof de levering van 446 prefab badkamers aan het Amsterdamse Ramada hotel, het huidige Leonardo Hotel Amsterdam Rembrandtpark.
‘Onze afzetmarkt bestond tot 2018 voor 80 à 90 procent uit hotels en studentenhuisvesting’, memoreert Frederike. Maar vrijwel ineens veranderde de markt door de snelle kostenstijgingen in de bouw, personeelsgebrek en de grotere noodzaak om meer gestandaardiseerd en dus prefab te bouwen. ‘Sindsdien komt de vraag naar ons product vooral van bouwers en ontwikkelaars van appartementencomplexen, en dan met name projecten voor sociale huisvesting en starterswoningen.
Zo is Portisa bijvoorbeeld samen met BIK Bouw en Giesbers Bouwen en Renoveren bezig met het project Rembrandtweg in Ridderkerk. 94 verouderde portiekwoningen maken plaats voor 102 duurzame sociale huurwoningen en Portisa levert voor elk van die woningen de prefab badkamers en toiletten. Uiteraard allemaal geproduceerd in de fabriek, strak afgewerkt, en met minder faalkosten, vertelt deze directeur wervend.
De groeiende vraag naar prefab badkamers – en straks ongetwijfeld naar complete technische units – houdt volgens de Portisa-directeur verband met het gebrek aan vaklieden in de bouw zoals tegelzetters, stukadoors en installateurs, maar ook de opmars van prefab bouw en de houtbouw zoals CLT in het bijzonder. ‘Daar past ons prefab badkamersysteem en zeker ook Pulse naadloos in vanwege de noodzaak van ‘droge afbouw’, benadrukt zij. Maar even geschikt zijn de Portisa producten uiteraard voor toepassing in beton, staal of hybride prefab bouwconstructies, voegt zij er aan toe.
We kunnen de techniek standaardiseren zonder veel in te leveren op de ontwerpvrijheid
Logisch dus dat steeds meer partijen ervoor kiezen om prefab elementen, zoals een prefab badkamer of straks, zelfs een complete technische Pulse-unit, toe te voegen in hun bouwproject. ‘Bij alleen het traditioneel realiseren van een badkamer zijn gemiddeld zo’n acht disciplines betrokken: de wandenbouwer, loodgieter, elektricien, tegelzetter, stukadoor, degene die moet afkitten en de timmerman die de deuren plaatst. En vaak komt de schilder ook nog even langs’, weet Frederike. ‘Wij komen met twee specialisten die zorgen voor een snelle en efficiënte plaatsing en aansluiting van de badkamer. Zij kunnen met z’n tweeën zo’n acht badkamers per dag plaatsen. Omdat wij alle disciplines onder één dak hebben, kan er tot wel drie maanden tijdwinst geboekt worden op de totale bouwperiode.’
Zij is ervan overtuigd dat fabrieksmatig bouwen de nieuwe standaard wordt. Ook gezien het enorme woningtekort van nu al 400.000 woningen. Om dat tekort in te lopen en de bevolkingsgroei op te vangen moeten jaarlijks tenminste 100.000 woningen worden gebouwd. ‘Prefab wordt het nieuwe bouwen. Het kan gewoon niet anders. En onze producten passen daar naadloos in.’
Prefabwoningen zijn woningen die niet op de bouwplaats worden gebouwd, maar van tevoren op een externe productielocatie. Meestal worden ze vervaardigd in eenvoudig te transporteren en monteren secties. Dat biedt verschillende voordelen, zoals kortere bouwtijden en lagere operationele kosten.
Prefab-bouwen wint snel terrein. In 2024 zijn er circa 14.300 prefabwoningen gerealiseerd, zo laat een rapport van marktvorser Ronald Berger zien. Dat is 21 procent van de totale nieuwbouwproductie. Daarmee is het aandeel prefab sinds 2020 meer dan verdubbeld! Als het aan prefab producenten ligt, zoals Van Wijnen en Daiwa (het vroegere Jan Snel), zet deze snelle groei de komende jaren door: in 2030 moet de helft van alle nieuwbouwwoningen prefab zijn. Voor dit jaar verwachten ze een productiestijging van 53 procent, naar bijna 22.000 woningen.
Portisa heeft na wat moeizame beginjaren, steeds meer de wind in de zeilen. Jaarlijks produceert het 25 medewerkers tellende bedrijf inmiddels al zo’n 1.400 prefab badkamers. Dat wordt de komende jaren opgevoerd naar zo’n 2.500 units, zegt Frederike zelfbewust. Portisa werkt daarbij met praktisch alle producenten van componenten en biedt opdrachtgevers dus een ruime keuze, niet alleen aan sanitair, maar nu ook aan warmtepompen en meterkasten. ’Wij faciliteren die keuzevrijheid. Wij stellen samen met de opdrachtgever of de aannemer pakketten samen waaruit de koper kan kiezen.’
Fabrieksmatig bouwen wordt de nieuwe standaard
Directeur & Eigenaar
VOORAL BEZIG MET:
Offreren, verkoop kansen creëren, klantenbinding, zowel fysiek als telefonisch
WIL BEREIKEN:
Dat prefab badkamers de standaard in woningbouw worden
OVER TIEN JAAR:
Dat men niet over een prefab badkamer spreekt, maar een Portisa prefab badkamer als standaard badkamer
HET KANTOORMOMENT VAN DE DAG:
De gezamenlijke lunch
LEUKSTE COLLEGA:
Het hele team
BUITEN DE DEUR NAAR:
Nieuwe en lopende projecten
EEN DEAL MET/OVER:
Woodstone de Nijs
DE BELANGRIJKSTE ECONOMISCHE ONTWIKKELING:
Stikstof
BELANGRIJKSTE PERSOON/PERSONEN:
Mijn gezin
AANVAARDEN:
Dat soms dingen gaan zoals ze gaan
VERANDEREN:
Standaardisatie in de woningbouw
DURVEN:
Nieuwe dingen proberen
VRIJE TIJD:
Paardrijden, sporten en plezier met familie en vrienden
WELK CIJFER GEEF JE 2025:
6
DE BELANGRIJKSTE LES WAS:
Afspraken vastleggen en planningen handhaven
MOOISTE MOMENT:
De Pulse ontwikkeling
TOPSERIE:
Outlander
SPORTIEVE HOOGTEPUNT:
De Formule 1 in Spielberg
BESTE AANKOOP:
Mijn paard
VAKANTIE:
Met ons gezin in Zuid-Europa
WELKE FILM MAAKTE INDRUK:
Caramelo
LEUKSTE DINER:
Bijna iedere dag is een leuk diner
BESTE SONG:
Zoveel, als het maar rock is!
SPORTMAATJE:
Mijn collega’s waarmee ik sport
GELUK:
Bij het gezin, onze paarden en huisdieren
MEEST GELACHEN:
Met mijn goede vriendinnen
ALLERGEZONDSTE:
Stressvrij en blijven sporten
WAT IS JE PLAN VOOR 2026:
Kiezen voor de projecten en partners die het beste bij ons passen
WAAR VERHEUG JE JE OP:
Dat de bouwsector helemaal klaar is voor prefab
WAAR GA JE MEER TIJD AAN BESTEDEN:
Mijn gezin