De Zwarte Hond zet bij binnenstedelijke transformaties altijd in op een slim ontwerp, hoge kwaliteit en opbrengstmaximalisatie. Het full service architectenbureau past deze ontwerpprincipes toe bij het te transformeren winkelcentrum In de Bogaard in Rijswijk. ‘Met The Orchard I geven we de gehele gebiedsontwikkeling een kwaliteitsimpuls.’
Het gedateerde winkelcentrum In de Bogaard in Rijswijk, nabij het station, verandert de komende jaren in een gemengd stadscentrum. Bijna de helft van de oorspronkelijk 60.000 m2 retail maakt plaats voor 2.500 woningen, talloze voorzieningen en groen. Zo is op het voorheen versteende parkeerplein eind vorig jaar een park aangelegd. Een van de eerste woningprojecten die wordt opgeleverd is The Orchard I, ontworpen door De Zwarte Hond voor ontwikkelaar 3W Real Estate. Het tweede gebouw, The Orchard II, is ontworpen door Nudus. De Zwarte Hond ontwierp een grootstedelijk stadsblok van twee woontorens, verbonden door een tussengebouw, met in totaal 407 huur- en koopwoningen in het middensegment, een inpandige parkeergarage voor 210 auto’s en 2.400 m2 aan voorzieningen in de plint.
Met The Orchard I heeft De Zwarte Hond een hoogwaardig architectonisch statement gemaakt, vertelt partner en architect Bart van Kampen. ‘Regelmatig zien we dat ontwikkelaars bij herontwikkelingen aansluiten bij de bestaande omgeving, die tegenwoordig vaak bestaat uit grauwigheid en middelmaat. Maar om een gebied naar een hoger niveau te tillen, is volgens ons en 3W juist hoogwaardige kwaliteit nodig. Daarvoor kijkt De Zwarte Hond altijd eerst naar de stedenbouwkundige ontwerpopgave en lost daarbij knelpunten op. Daarna trekken we het door naar architectuur. We weten hoe we slim kunnen bouwen, hoe we mooie architectuur tegen een goede prijs kunnen ontwerpen en hoe we dat in detail kunnen uitwerken in BIM. We begrijpen ook hoe we een rendabele businesscase voor ontwikkelaars krijgen. Met efficiënte plattegronden en slimme bvo/vvo-verhoudingen maximaliseren we altijd de opbrengst.’

De sleutel naar betaalbare kwaliteit in Rijswijk was slim ontwerpen, legt Van Kampen uit. ‘In plaats van een dure ondergrondse parkeergarage hebben we het parkeren volledig weggewerkt in een losgeknipt buikgebouw van vier parkeeretages, met een ring van woningen eromheen en een daktuin bovenop. Doordat een apart parkeergebouw niet nodig was, spelen we waardevolle grond voor vastgoedontwikkeling vrij. Onze oplossing scheelt bovendien veel beton en oogt mooi; geen detonerende garage, want via een onopvallende opening in het wooncomplex rijd je naar binnen. Dankzij de hogere opbrengst blijft er geld over voor een luxere uitstraling. Ons ontwerp heeft een stoere, hoogstedelijke dichtheid. In de plint hebben we fraaie natuurstenen gebruikt die ogen als travertin. De gevel bestaat uit mooie bakstenen die een monumentale tijdloosheid uitstralen. Hiermee krikken we de kwaliteit van de hele gebiedsontwikkeling op.’
Om tegenwoordig zieltogende winkelcentra succesvol te transformeren, zijn partijen met lef en visie nodig, stelt hij. ‘Als voorloper zetten wij in Rijswijk de toon met veel kwaliteit. Dit soort binnenstedelijke projecten met veel stakeholders vergt wel een lange adem. Wij houden van dit soort binnenstedelijke opgaven waarbij we veel woningen kunnen toevoegen, in dit geval zeker 400 woningen. Als full service bureau dat zich richt op stedenbouw, architectuur en strategie vormen wij een schakel tussen overheden en marktpartijen. De Zwarte Hond staat in een vroeg stadium gemeenten bij die een oplossing zoeken voor achteruithollende, niet-functionerende stukken stad. Omdat we de publieke belangen van gemeenten meenemen in het ontwerp, krijgen we veel voor elkaar. De Zwarte Hond trekt daarbij graag op met innovatieve ontwikkelaars die kijken naar opbrengst en potentie.’
Wat in Rijswijk gebeurt, is volgens hem nog veel vaker nodig. ‘De komende jaren gaan we dit in heel veel suburbane steden zien. Met bijna alle winkelcentra daar gaat het niet goed, onder andere omdat consumenten online winkelen. Transformatie naar woningen is noodzakelijk voor de economische gezondheid en de vele woningzoekenden. Zo’n hoogstedelijke transformatie is echter voornamelijk haalbaar rondom ov-knooppunten en stationslocaties. Er zijn veel kansen om deze gebieden beter te maken. De grote steden zijn onbetaalbaar, ook voor ontwikkelaars. De grondprijzen in de G5 zijn niet leuk meer. In de suburbane steden is een veel grotere kwaliteitsslag te maken, ook financieel. Marktpartijen zijn daar bovendien harder nodig om afglijdende stadsdelen en worstelende ondernemers te helpen.’
De Zwarte Hond zal hierin een solide ontwerppartner zijn, belooft de partner-architect. ‘Wij willen gebieden ontwerpen waar alle betrokken partijen van profiteren. De Zwarte Hond doet dit al op talloze locaties. Zo verdichten we het gebied rond metrostation Spijkenisse op een overbodig geworden parkeergebied. In Tilburg ontwerpen we aan de noordzijde van het station twee woontorens en een hotel. Dankzij de lage parkeernorm bij stations kunnen we parkeerlocaties gebruiken om te vergroenen en verdichten. Maar we kunnen het niet alleen. Een goed project maak je als alle disciplines in evenwicht zijn en alle partijen hun eigen know-how inbrengen. Ik wil de vastgoedsector oproepen de focus te verbreden naar deze suburbane steden.’