Netcongestie Den Haag: derde van de stad moet open.

Netcongestie Den Haag: derde van de stad moet open.

De netcongestie in Den Haag is voorlopig niet voorbij en vraagt de komende tien jaar om ingrijpende werkzaamheden in de stad. Wethouder Isabelle Broeders (VVD, Energietransitie en Netcongestie) vreest dat een derde van de stad open moet om het elektriciteitsnet te verzwaren, zo zei zij op 11 oktober 2026 tegen Den Haag FM. Daarnaast moeten er volgens haar 500 transformatorhuisjes bijkomen.

Voor ontwikkelaars, corporaties en schoolbesturen is vooral de volgorde op de wachtlijst van belang. Volgens Broeders gaan veiligheid en projecten die het net ontlasten voor, en komen woningen en onderwijs daarna. De kans bestaat volgens de wethouder dat woningbouwprojecten en nieuwe scholen te horen krijgen dat zij nog niet kunnen worden aangesloten.

Woningbouw staat derde in de rij

Die volgorde volgt uit het maatschappelijk prioriteringskader van de Autoriteit Consument en Markt. Volgens de gemeente Den Haag staan woningbouw en scholen daarin op de derde plaats, na projecten die netcongestie verminderen en projecten voor veiligheid. Door de krapte komen alle aanvragen voor een elektriciteitsaansluiting in de stad op de wachtlijst van netbeheerder Stedin.

Om plannen die nog niet volledig zijn uitgewerkt niet buiten de boot te laten vallen, opende de gemeente op 1 september 2026 de procedure Eerder aanvragen. Initiatiefnemers van woningbouw en scholen die binnen tien jaar worden gerealiseerd, konden zich tot en met 10 september bij de gemeente melden. De gemeente bepaalt de volgorde en dient de verzoeken in bij Stedin. Plannen met een huisnummerbesluit kunnen zich rechtstreeks bij de netbeheerder melden.

Netcongestie Den Haag raakt vooral gestapelde bouw

Stedin kondigde eind 2023 netcongestie aan voor een deel van het centrum, Duindorp en Scheveningen. Grootverbruikers kunnen daar geen nieuwe aansluiting krijgen, schreef Binnenlands Bestuur destijds. Kleinschalige nieuwbouw kan doorgaan, omdat individuele woningen geen grootverbruikaansluiting krijgen.

De gemeente stelde in juli 2025 vast dat de gevolgen vooral appartementencomplexen treffen. Die hebben een zware aansluiting nodig voor gezamenlijke installaties zoals liften, brandveiligheid en warmte-koudeopslag, en voor voorzieningen in de plint. Voor zulke projecten is maatwerk met de netbeheerder nodig. Ook warmtenetten en nieuwe duurzame warmtebronnen ondervinden volgens de gemeente hinder.

Verzwaring duurt tot ver na 2030

De structurele oplossing ligt bij Stedin en landelijk netbeheerder TenneT. Stedin ging eind 2023 uit van een uitbreiding die tot medio 2033 duurt en naar schatting circa 100 miljoen euro kost, met een nieuw 150 kV-hoogspanningsstation en kilometers ondergrondse kabel. De gemeente noemde in juli 2025 een verwachte netuitbreiding tussen 2034 en 2036, afhankelijk van het tempo waarin locaties voor stations en kabels worden gevonden.

Juist die inpassing is volgens Broeders de moeilijkheid. Den Haag is de dichtstbevolkte stad van Nederland en zowel de bovengrond als de ondergrond is volgens haar vol. In de tussentijd rekent de wethouder op oplossingen als batterijen en lokale netten die los van het hoofdnet werken, zoals een eigen net tussen een aantal strandtenten.

Stedin vindt ruimte voor 90 procent

Het Haagse beeld staat niet op zichzelf. Stedin maakte op 7 oktober 2026 bekend dat het binnen de landelijke overgangsregeling Onderhanden Werk ruimte heeft voor ongeveer 90 procent van de aangemelde woningbouwprojecten. Ruim 253.000 woningen kunnen worden aangesloten; voor bijna 23.800 woningen is nog geen capaciteit. Die projecten liggen rond ongeveer 18 elektriciteitsstations en komen op de wachtlijst.

In de provincie Utrecht, waar sinds 1 juli een aansluitstop geldt, kunnen volgens RTV Utrecht zo’n 80.000 nieuwbouwwoningen worden aangesloten als de bouw vóór 1 april 2029 begint; voor circa 3.700 woningen is voorlopig geen ruimte. De uitkomst volgt op de zomer waarin 277.000 woningen bij Stedin werden aangemeld. De netbeheerder sluit naar eigen zeggen jaarlijks ongeveer 25.000 nieuwbouwwoningen aan.

Vooruitblik

Voor ontwikkelaars en beleggers maakt de netcongestie Den Haag netcapaciteit tot een planningsfactor naast grond en vergunning. Stedin wijst op netbewust bouwen: wijken die het net minder belasten, laten binnen dezelfde capaciteit meer woningen toe. Sinds 1 oktober 2026 kunnen gemeenten projecten voor de komende tien jaar aanmelden via Eerder Aanvragen.

De ontwikkeling past in een bredere trend waarbij proactieve regie op energie een voorwaarde voor groei wordt. Voor gestapelde woningbouw in het centrum en op Scheveningen betekent dit dat vroeg overleg met gemeente en netbeheerder bepalend wordt voor de planning.

Foto: Nanda Sluijsmans via Wikimedia Commons (CC BY-SA 2.0)