Lelystad Airport groeit 240 hectare voor Defensie.

Lelystad Airport groeit 240 hectare voor Defensie.

Lelystad Airport wordt definitief 240 hectare groter om medegebruik door F-35-gevechtsvliegtuigen mogelijk te maken. Dat besloot het kabinet op vrijdag 16 oktober 2026 met de Eerste wijziging van het Nationaal Programma Ruimte voor Defensie (NPRD). Binnen het gebied dat Defensie op termijn nodig heeft, liggen vier agrarische woningen en zes andere bedrijven. De uitbreiding is ruim anderhalf keer zo groot als de 150 hectare waarvan het kabinet bij de vaststelling van het NPRD in december 2025 nog uitging.

Met dit besluit is de landelijke besluitvorming over het NPRD afgerond. Voor de grond- en vastgoedmarkt in Flevoland betekent dat duidelijkheid over de omvang van de ruimtevraag, maar nog niet over het tempo: per project verschilt welke onderzoeken, ruimtelijke procedures en vergunningen nodig zijn.

Lelystad Airport breidt naar twee kanten uit

Volgens Defensie is 200 hectare nodig voor militaire infrastructuur en 40 hectare voor een langere start- en landingsbaan. Het vliegveld breidt uit in noordwestelijke en zuidelijke richting; de volledige 240 hectare ligt buiten het huidige luchthaventerrein. De uitvoering begint niet meteen, omdat eerst regelgeving moet worden aangepast en vergunningen nodig zijn. Hoelang dat duurt, is volgens het ministerie nog onbekend.

De ruimtevraag is in korte tijd fors opgelopen. Aanvankelijk ging het ministerie uit van 60 tot 90 hectare, meldde het ANP in december 2025. Verdiepend onderzoek kwam toen uit op 150 tot 240 hectare voor de volledige jachtvliegtuigbehoefte, inclusief de verlenging van de baan. Het definitieve besluit valt aan de bovenkant van die bandbreedte. ‘We zijn tot de conclusie gekomen dat we voor het onderhoud, de opleidingen en bewegingen die gaan plaatsvinden meer ruimte nodig hebben dan oorspronkelijk gedacht’, zei staatssecretaris Derk Boswijk van Defensie tegen Omroep Flevoland, aangehaald door EenVandaag.

Tien bedrijven moeten wijken

De eigenaren van de vier agrarische woningen en zes andere bedrijven zijn persoonlijk geïnformeerd. ‘In een dichtbevolkt land heeft dat enorme impact op de samenleving. Onze keuzes zijn het resultaat van een zorgvuldige afweging tussen militaire noodzaak en belangen van de omgeving’, aldus Boswijk in de verklaring van het kabinet. Volgens EenVandaag hoort ook het Midland Circuit, dat vlak bij het vliegveld ligt, tot de bedrijven die plaats moeten maken.

Boswijk wil volgens EenVandaag nu al met de getroffen ondernemers en boeren in gesprek om tot een minnelijke oplossing te komen, waarbij Defensie actief meezoekt naar alternatieve locaties. Hij spreekt van een ruimhartige compensatie. LTO Noord in Flevoland zegt het besluit via de pers te hebben vernomen en dringt eveneens aan op ruimhartige compensatie. Onteigeningsdeskundige Niek Doelman wijst erop dat het hele onteigeningsproces lang kan duren.

Flevoland levert ruim een derde van de grond

De uitbreiding bij Lelystad staat niet op zichzelf. In totaal heeft Defensie ruim 2.500 hectare extra grond nodig, waarvan meer dan een derde in Flevoland, laat het ministerie aan EenVandaag weten. Bij Zeewolde wil de krijgsmacht de grootste kazerne van Nederland bouwen, met plek voor duizenden militairen, waarvoor eveneens bedrijven moeten verdwijnen. Het NPRD omvat volgens het ANP in totaal 56 locaties; alle projecten moeten in 2040 zijn gerealiseerd, terwijl Defensie moet groeien naar 100.000 medewerkers.

Voor acht andere behoeften was nog aanvullend onderzoek nodig, waarop 208 zienswijzen binnenkwamen. De bestaande schietlocatie Breezanddijk is definitief aangewezen voor meer wapen- en munitietesten op het IJsselmeer, met een maximaal jaargemiddelde geluidsbelasting van 55 dB(BS,dan) bij woningen en andere geluidgevoelige gebouwen. Bij Petten komen er voorlopig geen extra schoten en schietdagen op de Noordzee, vanwege zorgen over geluid, trillingen en natuur. Voor de vliegbases Leeuwarden, Woensdrecht, Gilze-Rijen en Eindhoven en het Infanterie Schietkamp blijven de besluiten ongewijzigd.

Burgerluchtvaart blijft een open vraag

Een belangrijke onzekerheid voor de regio blijft de civiele toekomst van het vliegveld. Provincie Flevoland en gemeente Lelystad wilden volgens het ANP alleen een vliegbasis als er ook passagiersvluchten komen, terwijl Defensie opening voor vakantievluchten wenste vanwege financiële voordelen. Het kabinet liet dat besluit in december 2025 over aan een volgend kabinet. Rond het vliegveld is Lelystad intussen uitgegroeid tot een logistieke hotspot: VG Visie meldde in september dat logistiek vastgoed in Lelystad een record van 160.000 m2 noteerde.

Marktinzicht

Het besluit over Lelystad Airport onderstreept hoe de ruimtevraag van Defensie een nieuwe factor wordt in de grondmarkt, naast woningbouw, landbouw, energie en logistiek. Voor gemeenten, ontwikkelaars en grondeigenaren in Flevoland betekent dit dat de beschikbare ruimte rond Lelystad en Zeewolde verder krimpt en dat verwerving, compensatie en verplaatsing van bedrijven de komende jaren een eigen dynamiek krijgen. De keuzes raken aan de bredere opgave om veel te bouwen zonder al het landschap op te offeren. Naar verwachting informeert Boswijk de Tweede Kamer eind dit jaar over de vervolgstappen per project.

Foto: Supercarwaar via Wikimedia Commons (CC BY-SA 4.0). Bron: Rijksoverheid / Defensie, 16 oktober 2026 / EenVandaag, 17 oktober 2026 / ANP via Nieuws.nl, 19 december 2025