Datacenters en netcapaciteit botsen op dezelfde schaarste.

Datacenters en netcapaciteit botsen op dezelfde schaarste.

Singapore heeft 200 megawatt aan nieuwe datacentercapaciteit verdeeld onder vier operators. De toewijzing werd op 21 augustus 2026 bekendgemaakt door de Economic Development Board en de Infocomm Media Development Authority. Digital Realty, Equinix, Keppel Data Centres en ST Telemedia Global Data Centres krijgen elk voorlopig 50 megawatt toegewezen.

De verdeling is illustratief voor een vraagstuk dat ook de Nederlandse vastgoedmarkt beheerst: elektriciteit is de schaarse grondstof geworden waarop locatiekeuzes stranden of slagen. Waar Singapore de schaarste centraal rantsoeneert via een tender, verloopt de verdeling in Nederland via wachtrijen, prioriteringskaders en, inmiddels, de rechter.

Singapore verdeelt 200 MW op Jurong Island

De toewijzing volgt uit de tweede Data Centre-Call for Application, die op 1 december 2025 van start ging. Volgens de betrokken overheidsdiensten kwamen er ruim twintig voorstellen binnen van binnenlandse en internationale exploitanten. De vier winnaars vestigen zich op Jurong Island, waar ontwikkelaar JTC een datacenterpark met een lage koolstofuitstoot ontwikkelt.

De partijen zijn geen nieuwkomers. Digital Realty beschikt in Singapore al over ruim 70 megawatt, ST Telemedia Global Data Centres over ruim 110 megawatt verdeeld over zes locaties, en Keppel over circa 200 megawatt in acht datacenters op vijf locaties. Voor de nieuwe Keppel-faciliteit is een investering van meer dan een miljard Singaporese dollar voorzien.

Duurzaamheid als selectiecriterium

Het onderscheidende criterium was niet de prijs maar het energieprofiel. De vier geselecteerde partijen zeggen toe meer dan de helft van hun capaciteit te voeden met groene energie, waaronder koolstofarme waterstof, zonne-energie en biomethaan. Daarnaast committeren zij zich aan vloeistofkoeling en aan volledig energie-efficiënte IT-apparatuur.

Singapore stelde in 2019 een moratorium in op nieuwe datacenters vanwege de druk op ruimte en energie, en hief dat in 2023 op met een eerste ronde van circa 80 megawatt. De overheid heeft aangekondigd over achttien tot vierentwintig maanden te bekijken of een derde ronde nodig is. Het model is daarmee expliciet: capaciteit wordt gedoseerd vrijgegeven en gekoppeld aan verduurzamingsafspraken.

Datacenters netcapaciteit onder druk in Nederland

In Nederland ontbreekt zo’n centraal doseringsmechanisme, terwijl de vraag onverminderd groeit. Volgens cijfers die het Centraal Bureau voor de Statistiek in december 2025 publiceerde, verbruikten datacenters in 2024 circa 5.100 gigawattuur elektriciteit, oftewel 4,6 procent van het totale Nederlandse elektriciteitsverbruik. In 2021 was dat nog 3,3 procent; de levering nam in drie jaar met 37 procent toe.

Het verbruik is bovendien sterk geconcentreerd. Een groep van ongeveer 45 grote datacenters, elk met een afname van meer dan 10 gigawattuur, is volgens het CBS samen goed voor circa 90 procent van de totale levering aan de sector. Ter vergelijking: het totale datacenterverbruik komt overeen met dat van bijna twee miljoen woningen.

Voor de vastgoedsector is dat geen abstractie. Dat de bouw van datacenters de vraag naar bouwrijpe kavels en industrieel vastgoed opdrijft, bleek eerder toen industrieel vastgoed profiteerde van de bouw van datacenters, en toen Microsoft 37,5 hectare datacentergrond in Middenmeer verwierf.

Rechter geeft netbeheerder de ruimte

Waar in Singapore de staat verdeelt, is in Nederland de netbeheerder de poortwachter, met de rechter als sluitstuk. De rechtbank in Arnhem oordeelde op 29 april 2026 dat TenneT een datacenter van ontwikkelaar Goodman niet onmiddellijk hoeft aan te sluiten. Van een bindende overeenkomst was volgens de rechter geen sprake, en de veiligheid en betrouwbaarheid van het net wegen zwaarder dan het belang van een individuele afnemer.

Goodman had de aansluiting in 2021 aangevraagd. Begin 2026 raakte het net in de regio Vijfhuizen vol, waarna TenneT nieuwe aanvragen pauzeerde. Verzwaring van het net in dat gebied is pas voorzien in de periode 2033 tot 2035.

Daar komt bij dat datacenters buiten de voorrangscategorieën vallen van het prioriteringskader dat toezichthouder ACM per 1 juli 2026 invoerde. In congestiegebieden komen eerst partijen aan bod die de congestie verzachten, daarna essentiële diensten, en vervolgens wonen, onderwijs, openbaar vervoer en telecom. Digitale infrastructuur staat achteraan de rij, hoe groot de investeringsbereidheid ook is.

Vooruitblik

Voor beleggers en ontwikkelaars in datacentervastgoed betekent dit dat de aansluitpositie een waardebepalende factor wordt naast locatie, huurder en contractduur. Een kavel met een toezegging voor transportcapaciteit is fundamenteel iets anders dan een kavel zonder, ook al ogen ze op de kaart identiek.

De Singaporese aanpak laat zien dat schaarste zich ook laat vertalen in beleidsvoorwaarden: wie capaciteit krijgt, levert duurzaamheidsprestaties terug. In Nederland wordt die koppeling vooralsnog vooral via het net en de rechter afgedwongen, terwijl proactieve regie op energie in de sector steeds nadrukkelijker als voorwaarde voor groei wordt gezien.

Foto: Jurong Island, ZKang123 (CC BY-SA 4.0 via Wikimedia Commons)