Nieuwbouwwoningen: verkoop daalt vierde kwartaal op rij.

Nieuwbouwwoningen: verkoop daalt vierde kwartaal op rij.

De verkoop van nieuwbouwwoningen is in het tweede kwartaal van 2026 opnieuw gedaald. Er werden 5.700 nieuwbouwkoopwoningen verkocht, 11,2 procent minder dan een jaar eerder, zo blijkt uit cijfers die het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) op 5 oktober 2026 samen met het Kadaster en Eurostat publiceerde. Het is het vierde kwartaal op rij met een daling.

De bestaande koopmarkt laat een ander beeld zien. Daar wisselden bijna 59.000 woningen van eigenaar, 2,7 procent meer dan in het tweede kwartaal van 2025. In totaal werden 64.600 koopwoningen verkocht, met een gezamenlijke verkoopwaarde van 31,8 miljard euro. Het aandeel van nieuwbouw in het totaal komt daarmee uit op nog geen 9 procent.

Verkoop nieuwbouwwoningen krimpt sinds zomer 2025

De krimp begon in het derde kwartaal van 2025, toen de verkoop 12,7 procent lager uitkwam dan een jaar eerder. In het vierde kwartaal volgde een min van 7,3 procent en in het eerste kwartaal van 2026 een daling van 18,6 procent. Met de 11,2 procent van het afgelopen kwartaal is de afname iets kleiner, maar van herstel is volgens de reeks van het CBS geen sprake.

De daling volgt op een uitzonderlijk sterke periode. In 2024 veerde de verkoop van nieuwbouwwoningen krachtig op na de dip van 2022 en 2023, met in het tweede kwartaal van dat jaar een groei van 88,4 procent. In het tweede kwartaal van 2025 was die groei al teruggelopen tot 1,9 procent. De huidige cijfers worden dus afgezet tegen een relatief hoog niveau.

Bestaande koopmarkt groeit minder hard

Ook op de markt voor bestaande woningen neemt de dynamiek af. De groei van 2,7 procent is de laagste in ruim twee jaar. In het eerste kwartaal van 2026 lag het aantal transacties nog 8,7 procent hoger dan een jaar eerder, en in de loop van 2025 noteerde het CBS groeicijfers van 12 tot bijna 20 procent.

Dat de bestaande markt nog groeit terwijl de nieuwbouw krimpt, vergroot het verschil tussen beide segmenten. Kopers vinden hun woning vaker in de bestaande voorraad, waar het aanbod het afgelopen jaar is verruimd. De Hypotheker meldde op dezelfde dag dat het aantal hypotheekaanvragen voor de aankoop van een woning in het derde kwartaal 4 procent hoger lag dan een jaar eerder.

Nieuwbouw gemiddeld 514.000 euro

De prijzen stijgen intussen door, zij het in een lager tempo. Een nieuwbouwkoopwoning kostte in het tweede kwartaal 4,7 procent meer dan een jaar eerder, tegen 5,6 procent in het eerste kwartaal. De gemiddelde verkoopwaarde kwam uit op 514.000 euro.

Bestaande koopwoningen werden 4,2 procent duurder, na 5,2 procent in het kwartaal ervoor. De gemiddelde verkoopwaarde bedroeg 492.000 euro. Een nieuwbouwwoning is daarmee gemiddeld 22.000 euro duurder dan een bestaande woning. In 2025 lagen de prijsstijgingen van nieuwbouw nog tussen 6,2 en 9,4 procent per kwartaal.

Prijsstijging rond het Europese gemiddelde

Over alle verkochte koopwoningen samen stegen de prijzen in Nederland met 4,3 procent. Dat wijkt volgens het CBS nauwelijks af van het gemiddelde in de Europese Unie, dat op 4,7 procent uitkwam. Portugal kende met 16,5 procent voor het tweede kwartaal op rij de grootste stijging, gevolgd door Bulgarije met 15,5 procent. Spanje noteerde 12,1 procent.

Dichter bij huis is het beeld gematigder. In België stegen de prijzen met 2,1 procent en in Duitsland met 0,6 procent. In Frankrijk daalden de prijzen met 0,8 procent en in Luxemburg met 2,2 procent. Finland, waar de huizenprijzen al sinds eind 2022 dalen, kende met 2,7 procent de sterkste daling.

Verkoopcijfers zetten bouwproductie onder druk

De verkoopcijfers contrasteren met de bouwproductie van dit moment. In de eerste acht maanden van 2026 werden volgens het CBS 42.788 woningen opgeleverd, 6,2 procent meer dan een jaar eerder, terwijl ook de bouwstarts toenamen. Die woningen zijn doorgaans al in eerdere jaren verkocht. De oplevering van nieuwbouwwoningen loopt daarmee achter de verkoop aan.

Minder verkopen nu betekenen doorgaans minder bouwstarts later, omdat ontwikkelaars pas beginnen bij voldoende voorverkoop. Daar komt bij dat bouwers waarschuwen voor het stroomnet: volgens een uitvraag van WoningBouwersNL verwachten getroffen leden door netcongestie tot 40 procent minder productie in 2028.

Marktinzicht

Voor projectontwikkelaars en bouwers betekent het vierde kwartaal met dalende verkopen dat de orderportefeuille voor 2027 en 2028 minder vanzelfsprekend wordt gevuld. De afvlakkende prijsstijging laat bovendien minder ruimte om hogere bouwkosten door te berekenen, een knelpunt dat eerder al speelde toen de woningbouw daalde door bouwkosten en vergunningen.

Voor beleggers en corporaties onderstrepen de cijfers dat de koopmarkt minder als vliegwiel voor gemengde projecten kan dienen. De komende kwartaalcijfers moeten uitwijzen of de kleinere daling van het tweede kwartaal een eerste teken van stabilisatie is, of dat de nieuwbouwverkoop verder wegzakt.

Foto: Lia Choi via Unsplash. Bron: CBS / Kadaster / Eurostat, 5 oktober 2026