Poort van Hoorn ruilt supermarkt voor stadsentree.

Poort van Hoorn ruilt supermarkt voor stadsentree.

De gemeente Hoorn, Albert Heijn en ontwikkelaars STED en De Nijs hebben een intentieovereenkomst getekend over de mogelijke verplaatsing van de supermarkt aan de Van Dedemstraat 19 naar BuitenStad. Daarmee komt de grond vrij die nodig is voor de herontwikkeling van het stationsgebied. De afspraken werden op 7 september 2026 bekend.

Voor Poort van Hoorn is die supermarkt al jaren de sleutel in het plangebied: zolang de winkel op de huidige plek staat, kan het stationsgebied niet in samenhang worden herontwikkeld. Met de verplaatsing schuiven twee gebiedsontwikkelingen in elkaar die samen goed zijn voor ruim duizend woningen.

Ruim duizend woningen in twee plannen

In het stationsgebied is ruimte voorzien voor maximaal 520 woningen, aangevuld met minimaal 13.500 vierkante meter aan commerciele, maatschappelijke en culturele voorzieningen en een verbeterd knooppunt voor openbaar vervoer. De gemeente selecteerde in oktober 2025 De Nieuwe Golf, een combinatie van Ballast Nedam Development en Blauwhoed, als ontwikkelpartner. De volledige transformatie is geraamd op acht tot tien jaar.

BuitenStad, ten zuiden van het station, telt 543 woningen, overwegend in het betaalbare segment, plus een supermarkt, een buurtkamer, twee commerciele ruimtes en een nieuwe weg. Het gebied wordt autoluw en groen ingericht en is in ontwikkeling bij STED Development en M.J. de Nijs Projectontwikkeling.

Onteigening als achtervang

Naast het minnelijk overleg over de uitkoop van de erfpachtrechten van Albert Heijn heeft de gemeente een onteigeningsprocedure in gang gezet. Volgens de gemeente is dat nadrukkelijk een achtervang: de voorkeur ligt bij een gezamenlijke oplossing, maar de planning van het stationsgebied laat geen open einde toe.

Volgens wethouder Niek Heijne zetten de partijen met de intentieovereenkomst een belangrijke stap voor zowel het stationsgebied als BuitenStad. De definitieve overeenkomst moet op korte termijn volgen.

Beide plannen staan bovendien niet op zichzelf. Ten westen van het station loopt de ontwikkeling van het Pelmolenpad, goed voor 610 woningen, waarvan 121 in de sociale huur en 117 in de sociale koop. De bouw van de eerste fase begon in juli 2025; de eerste bewoners worden begin 2027 verwacht.

Poort van Hoorn leunt op de supermarkt

Dat een supermarkt het tempo van een binnenstedelijke gebiedsontwikkeling bepaalt, is geen uitzondering. De dagelijkse boodschappen zijn in nieuwe stadswijken de voorziening die het draagvlak onder bewoners en beleggers moet leggen, terwijl de winkel zelf een omvangrijke plint, laad- en losruimte en een parkeeroplossing vraagt. VG Visie beschreef eerder hoe in Amsterdam een supermarkt in de nieuwbouw van het Hamerkwartier werd behouden.

In Hoorn komt daar de logica van het knooppunt bij. Rond het station moet niet alleen woonprogramma landen, maar ook een nieuwe stadsentree: de aanleg daarvan start in 2026 en moet in 2029 gereed zijn, met gescheiden routes voor auto’s en langzaam verkeer. De gemeente trok circa 8 miljoen euro uit voor de voorbereiding.

Vooruitblik

Voor ontwikkelaars en beleggers laat Hoorn zien dat de rekensom van een stationsgebied zelden bij het woonprogramma begint. De doorlooptijd wordt bepaald door de partij die er al zit, en de kosten van uitkoop en verplaatsing lopen vooruit op elke bouwstart. Dat een gemeente naast het minnelijk overleg alvast een onteigeningsprocedure start, is in dat licht geen breuk maar een planningsinstrument: zonder harde einddatum verschuift het hele programma mee.

Tegelijk laat de optelsom van stationsgebied, BuitenStad en Pelmolenpad zien dat Hoorn de woningbouwopgave in samenhang aanpakt. Ruim 1.600 woningen komen binnen enkele vierkante kilometers tot stand, waarbij voorzieningen, ontsluiting en openbaar vervoer in hetzelfde tempo moeten meebewegen.

Voor de gemeente is de winst dat twee plannen elkaar nu versterken in plaats van beconcurreren: de supermarkt vindt een nieuwe plek waar hij een wijk bedient, en het stationsgebied krijgt de ruimte die het nodig heeft. Het plan sluit daarmee aan bij gebiedsontwikkelingen waarin bestaande functies worden ingepast in een groene stadswijk.

Foto: Fantaglobe11, CC BY-SA 4.0 via Wikimedia Commons