Biobased bouwmaterialen: TNO opent proeffabriek BioBuilt

Biobased bouwmaterialen moeten sneller de weg naar de woningbouw vinden dankzij BioBuilt, een proeffabriek van TNO in Zoetermeer. Minister Elanor Boekholt-O’Sullivan van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening opende de faciliteit op 14 september 2026. Bedrijven kunnen er nieuwe circulaire en biobased materialen ontwikkelen, testen en opschalen.

Proeffabriek voor biobased bouwmaterialen

BioBuilt richt zich op het verwerken van reststromen tot hoogwaardige bouwproducten. Afvalhout, zoals pallethout, wordt gescand op spijkers en schroeven, door robots ontdaan van metaal en via een vingerlasstraat en vacuümpers verwerkt tot circulair kruislaaghout (C-CLT). Volgens Het Houtblad kunnen er panelen tot 8 bij 3 meter en 320 millimeter dik worden gemaakt. Een tweede lijn perst plaatmateriaal uit agrarische reststromen, zoals paprikastengels en lisdodde.

Volgens TNO wordt in Nederland jaarlijks circa 1,5 miljoen kubieke meter afvalhout verbrand en ontstaat ongeveer 500.000 ton restafval uit de glastuinbouw. De faciliteit kwam mede tot stand met geld uit het Nationaal Groeifondsprogramma Toekomstbestendige Leefomgeving. Volgens Het Houtblad zijn inmiddels twee projecten onderweg waarbij woningen en een kantoorgebouw van C-CLT worden gebouwd.

Opschaling blijft het knelpunt

Producenten missen volgens TNO vaak de faciliteiten, kennis of investeringsruimte om nieuwe biobased bouwmaterialen op productieschaal te testen. In de proeffabriek kunnen zij dat doen voordat zij in eigen productielijnen investeren. Volgens managing director Machteld de Kroon van TNO Mobility & Built Environment vormt BioBuilt de ontbrekende schakel tussen technologische ontwikkeling en grootschalige toepassing. De minister stelt dat voor meer, sneller en beter bouwen nieuwe bouwmethoden en schonere materialen nodig zijn.

De opening past in de bredere beweging waarbij industrieel bouwen terrein wint in de woningbouw. Voor ontwikkelaars en bouwers wordt de CO2-voetafdruk van materialen daarbij een steeds zwaardere factor, wat aansluit bij de constatering dat circulair bouwen een economische noodzaak is.

Foto: RoterRolf via Wikimedia Commons (CC0, illustratief). Bron: TNO / Het Houtblad / Aannemer, 14 september 2026